T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ünite 4: Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye İTA.8.4.2

Atatürk ilkeleri

Bu sayfa MEB 8. sınıf T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük müfredatı (İTA.8.4.2) kazanımı için hazırlanmıştır. LGS sınavında bu konudan ortalama 1 soru çıkmaktadır.

Ders: T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük
Ünite: Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye
Soru Ağırlığı: 1 Soru
Bu Kazanımda: 67 Soru

Kazanım Özeti ve Temel Kurallar

2 Kart
Kavram Bilgisi Temel Kazanım

Siyasi ve Toplumsal Atatürk İlkeleri

Cumhuriyetçilik milli egemenliği ve halkın yönetime katılmasını esas alır. Milliyetçilik milli birlik, beraberlik ve bağımsızlığı temel alırken ümmetçilik ve ırkçılığı reddeder. Halkçılık ise toplumda eşitliği savunur, hiçbir sınıfa ayrıcalık tanımaz. Bu üç ilke demokratik ve milli bir devlet yapısını doğrudan destekler.
TBMM'nin açılması cumhuriyetçilik, Soyadı Kanunu'nun kabulü ile unvanların kaldırılması halkçılık ilkesiyle doğrudan ilgilidir.
Halkçılık ile Milliyetçiliği karıştırmak; sorular paragrafında eşitlik ve adalet vurgusu varsa Halkçılık, bağımsızlık ve milli değerler vurgusu varsa Milliyetçilik seçilmelidir.
#Cumhuriyetçilik#Milliyetçilik#Halkçılık#Milli Egemenlik#Eşitlik
Kavram Bilgisi

Devletçilik, Laiklik ve İnkılapçılık

Laiklik din ve devlet işlerinin ayrılmasını, vicdan hürriyetini, akıl ve bilimin rehberliğini esas alır. Devletçilik halkın elinde yeterli sermaye olmadığında ekonomik yatırımların devlet eliyle yapılmasını savunur. İnkılapçılık ise yapılan yeniliklerin korunup sürekli çağın gerisinde kalmadan geliştirilmesini ifade eder.
Sümerbank'ın kurulması Devletçilik, halifeliğin kaldırılması Laiklik, takvim ve saatte yapılan değişiklikler İnkılapçılık örneğidir.
Devletçiliği siyasal yönetimle karıştırmak; LGS'de Devletçilik soruları neredeyse her zaman ekonomi, fabrika, sanayi ve kalkınma planları üzerinden sorulur.
#Laiklik#Devletçilik#İnkılapçılık#Akıl ve Bilim#Ekonomi#Çağdaşlaşma

Çözümlü Örnek Sorular 15 / 67

Bu kazanıma ait LGS düzeyinde 15 soru. Şıkkı işaretleyip çözüm açıklamasını inceleyebilirsiniz.

Soru 1 ⌨️ A, B, C, D
Temel
'Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir' sözü doğrudan Atatürk'ün hangi temel ilkesinin özünü ve ruhunu yansıtır?
Doğru Yanıt: C
Millet egemenliğini, seçme ve seçilme hakkını ve halkın kendi yöneticilerini belirlemesini savunan ilke 'Cumhuriyetçilik'tir.
Soru 2 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Atatürk milliyetçiliğinin ırkçılığı ve ayrımcılığı reddeden, 'Ne mutlu Türk'üm diyene' anlayışıyla herkese kucak açan yapısı hangi niteliğe sahiptir?
Doğru Yanıt: D
Atatürk milliyetçiliği ırkçı değildir; kendini Türk hisseden, ortak vatan ve tarih bilincini paylaşan herkesi eşit kabul eden barışçıl bir milliyetçiliktir.
Soru 3 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Toplumda hiçbir zümreye, aileye veya sınıfa ayrıcalık tanınmamasını, kanun önünde tam eşitliği ve sosyal adaleti savunan Atatürk ilkesi hangisidir?
Doğru Yanıt: A
Sosyal adalet, eşitlik, ayrıcalıkların reddi, Aşar vergisinin kaldırılması ve halkın refahının gözetilmesi 'Halkçılık' ilkesinin gereğidir.
Soru 4 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Özel sektörün sermaye ve teknik yetersizliği sebebiyle yapamadığı büyük sanayi yatırımlarının ve demiryollarının devlet eliyle gerçekleştirilmesini öngören ilke hangisidir?
Doğru Yanıt: B
Cumhuriyetin ilk yıllarında fabrikaların (Sümerbank, Etibank, şeker ve demir-çelik tesisleri) devlet tarafından kurulması 'Devletçilik' ilkesinin sonucudur.
Soru 5 ⌨️ A, B, C, D
Temel
Din ve devlet işlerinin birbirinden ayrılmasını, akıl ve bilimin rehber edinilmesini, vicdan ve ibadet özgürlüğünü savunan ilke hangisidir?
Doğru Yanıt: C
Hukukun, eğitimin ve devlet yönetiminin dini kurallara değil akıl ve bilime dayandırılması; inanç özgürlüğünün güvenceye alınması 'Laiklik' ilkesidir.
Soru 6 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Durağanlığı reddeden, çağın gerisinde kalan kurumların yerine çağdaş ve modern kurumların getirilmesini, sürekli dinamizmi ve ilerlemeyi savunan ilke hangisidir?
Doğru Yanıt: D
Sürekli yenilenmeyi, çağdaş uygarlık düzeyinin üstüne çıkmayı ve dinamik bir gelişim anlayışını temsil eden ilke 'İnkılapçılık'tır.
Soru 7 ⌨️ A, B, C, D
Yeni Nesil (Zor)
Kabotaj Kanunu'nun çıkarılması, Türk Dil ve Tarih Kurumlarının açılması ile kapitülasyonların kaldırılması ortak olarak hangi ilkeyle doğrudan ilişkilidir?
Doğru Yanıt: A
Bu üç gelişmenin ortak noktası milli bağımsızlık, milli ekonomi ve milli kültürün korunup yüceltilmesidir; dolayısıyla doğrudan Milliyetçilik ilkesidir.
Soru 8 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Halifeliğin kaldırılması, Tekke ve Zaviyelerin kapatılması ve Medeni Kanun'un kabulü öncelikle hangi Atatürk ilkesinin pekişmesini sağlamıştır?
Doğru Yanıt: B
Devlet yönetiminin, sosyal hayatın ve hukukun din kurallarından arındırılıp akılcı temellere oturtulması doğrudan Laiklik ilkesini hayata geçirmiştir.
Soru 9 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Çok partili hayata geçiş denemeleri, Meclis'in açılması ve kadınlara seçme-seçilme hakkı verilmesi doğrudan hangi ilke ile bağlantılıdır?
Doğru Yanıt: C
Halkın yönetime katılımını artıran, milli iradeyi ve demokrasiyi güçlendiren tüm adımlar doğrudan Cumhuriyetçilik ilkesiyle ilgilidir.
Soru 10 ⌨️ A, B, C, D
Yeni Nesil (Zor)
Atatürk'ün Devletçilik ilkesinin yabancı ülkelerdeki katı sosyalist/komünist sistemlerden en temel farkı nedir?
Doğru Yanıt: D
Türkiye'de uygulanan Devletçilik karma bir modeldir; özel sektörü dışlamaz, aksine özel sektörün gücünün yetmediği stratejik alanlarda devlet öncülük yapar.
Soru 11 ⌨️ A, B, C, D
Temel
Atatürk ilkelerinin 1937 yılında hangi yasal belgeye eklenmesiyle bu ilkeler Türk devletinin değişmez anayasal niteliği haline gelmiştir?
Doğru Yanıt: A
1937 yılında yapılan anayasa değişikliği ile altı temel Atatürk ilkesi 1924 Anayasası'na eklenerek anayasal güvenceye kavuşmuştur.
Soru 12 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
'Yurtta sulh, cihanda sulh' vecizesi Atatürk ilkelerinden hangisinin dış politika ve uluslararası ilişkilerdeki yansımasıdır?
Doğru Yanıt: B
Yurtta barış, dünyada barış ilkesi; Türk milletinin bağımsızlığını korurken dünya barışına katkı sunmayı amaçlayan barışçıl Atatürk milliyetçiliğinin ürünüdür.
Soru 13 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Soyadı Kanunu'nun kabulü ve ayrıcalık belirten unvanların yasaklanması doğrudan hangi ilkenin gereği olarak yapılmıştır?
Doğru Yanıt: C
Toplumda unvan kaynaklı sınıflaşmayı ve üstünlük iddialarını engelleyip herkesi eşit yurttaş yapmak doğrudan Halkçılık ilkesidir.
Soru 14 ⌨️ A, B, C, D
Yeni Nesil (Zor)
'Hayatta en hakiki mürşit ilimdir, fendir.' sözü Atatürk'ün hangi iki ilkesinin düşünsel temelini oluşturur?
Doğru Yanıt: D
Akıl ve bilimin kılavuzluğunu savunmak doğrudan Laiklik (dogmatizmin reddi) ve İnkılapçılık (çağdaşlaşma ve bilimsel ilerleme) ilkelerine dayanır.
Soru 15 ⌨️ A, B, C, D
Temel
Aşağıdakilerden hangisi Atatürk'ün temel ilkeleri olan 'Altı Ok' arasında yer almaz?
Doğru Yanıt: A
Atatürk'ün altı ilkesi: Cumhuriyetçilik, Milliyetçilik, Halkçılık, Devletçilik, Laiklik ve İnkılapçılık'tır. Federalizm bu ilkelerden biri değildir.

Bu kazanımda 52 soru daha var — uygulamada çöz →

Atatürk ilkeleri Konusunda Tam Net Çıkarın

XHarezmi'de bu kazanıma ait yüzlerce soruyu çözün, yapay zeka koçu ile takıldığınız noktalarda ipucu alın ve aralıklı tekrarla eksiklerinizi kalıcı olarak kapatın.