Gerçek, mecaz, terim anlam; çok anlamlılık
Bu sayfa MEB 8. sınıf Türkçe müfredatı (T.8.3.5) kazanımı için hazırlanmıştır. LGS sınavında bu konudan ortalama 3 soru çıkmaktadır.
Kazanım Özeti ve Temel Kurallar
2 Kart Çözüm Stratejisi Temel Kazanım
Gerçek ve Mecaz Anlam Ayırt Etme
Sözcüğün cümledeki anlamını belirlerken zihinde canlanan ilk temel anlamıyla ilişkisini kontrol edin. Sözcük fiziksel ve somut durumundan tamamen sıyrılıp soyut bir anlam kazandıysa mecazlaşmıştır. Cümlenin tamamını okumadan sadece altı çizili kelimeye odaklanmak kelimenin kazandığı yeni soyut anlamı gözden kaçırmanıza sebep olur.
Örnek Uygulama
"Bize karşı çok soğuk davrandı" cümlesinde "soğuk" sözcüğü ısıyı değil samimiyetsizliği belirttiği için mecazdır.
Sık Yapılan Hata
Kelimeyi cümledeki kullanım bağlamına bakmadan sadece zihinde canlanan ilk anlamıyla değerlendirmek.
#gerçek anlam#mecaz anlam#bağlam#somutlaşma#sözcükte anlam
Çözüm Stratejisi
Terim Anlam ve Çok Anlamlılık Saptama
Çok anlamlılık sorularında sözcüğün yerine cümledeki anlamına uygun farklı bir tanım koyarak kaç farklı anlamda kullanıldığını sayın. Sözcük bilim, sanat, spor veya bir meslek dalına özgü kavramı karşılıyorsa terim anlamlıdır. Ancak özel bir alan kavramı günlük dilde benzetme amacıyla kullanılırsa terim anlamını yitirip mecaza dönüşür.
Örnek Uygulama
"Oyunun ikinci perdesi bitti" cümlesindeki "perde" tiyatro terimiyken, "Gözüne perde indi" cümlesinde mecazdır.
Sık Yapılan Hata
Terim olabilecek bir kelimeyi cümledeki kullanım amacına bakmaksızın her zaman terim anlamlı saymak.
#terim anlam#çok anlamlılık#bağlam#bilim sanat spora özgü kavramlar
Çözümlü Örnek Sorular 15 / 589
Bu kazanıma ait LGS düzeyinde 15 soru. Şıkkı işaretleyip çözüm açıklamasını inceleyebilirsiniz.
Soru 1 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu vardır?
"Bu, şimdiye kadar gördüğüm en ideal evdi." cümlesinde gereksiz sözcük kullanımı vardır.
Soru 2 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "sıcak" sözcüğü mecaz anlamda kullanılmıştır?
"Bizi çok sıcak bir gülümsemeyle karşıladılar." cümlesinde "sıcak" mecaz anlamdadır.
Soru 3 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ki" bağlaç görevindedir (ayrı yazılır)?
"Bir baktım ki herkes çoktan gitmiş." cümlesinde ki bağlaçtır, ayrı yazılır.
Soru 4 ⌨️ A, B, C, D
Temel "Öğrenciler sabah erkenden okula gitti." cümlesinin yüklemi aşağıdakilerden hangisidir?
Cümlenin yüklemi "gitti"dır.
Soru 5 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de/da" bağlaç olduğu için ayrı yazılmıştır?
"Onlar da bahçede oyun oynuyordu." cümlesinde de/da 'dahi' anlamında bağlaçtır, ayrı yazılır.
Soru 6 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yazım yanlışı vardır?
"Dün akşam türkçe dersine çalıştım." cümlesinde özel ad küçük harfle yazıldığı için yazım yanlışı vardır.
Soru 7 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sıfat-fiil (ortaç) vardır?
"Açan çiçekler bahçeyi süsledi." cümlesinde sıfat-fiil (ortaç) bulunur.
Soru 8 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "yükselmek" sözcüğü mecaz anlamda kullanılmıştır?
"Şirkette kısa sürede müdürlüğe yükseldi." cümlesinde "yükselmek" mecaz anlamdadır.
Soru 9 ⌨️ A, B, C, D
Temel "Dedem her sabah gazetesini dikkatle okur." cümlesinin yüklemi aşağıdakilerden hangisidir?
Cümlenin yüklemi "okur"dır.
Soru 10 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki sözcüklerden hangisine ünlüyle başlayan bir ek getirildiğinde ünlü düşmesi olur?
"omuz" sözcüğüne ünlü ek gelince ünlü düşmesi görülür.
Soru 11 ⌨️ A, B, C, D
Temel Aşağıdaki cümlelerden hangisinin sonuna soru işareti (?) getirilmelidir?
"Ödevini ne zaman bitireceksin" cümlesi soru anlamı taşır, sonuna ? gelir.
Soru 12 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "acı" sözcüğü mecaz anlamda kullanılmıştır?
"Dostundan işittiği acı sözler onu derinden yaraladı." cümlesinde "acı" mecaz anlamdadır.
Soru 13 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde fiilimsi yoktur?
"Kardeşim akşam erken uyudu." cümlesinde fiilimsi eki yoktur.
Soru 14 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "yumuşak" sözcüğü mecaz anlamda kullanılmıştır?
"Çok yumuşak bir kalbi vardı." cümlesinde "yumuşak" mecaz anlamdadır.
Soru 15 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki sözcüklerden hangisine ünlüyle başlayan bir ek getirildiğinde sonundaki ünsüz yumuşar?
"yurt" sözcüğüne ünlü ek gelince sonundaki ünsüz yumuşar.
LGS Çalışma Rehberi ve Tavsiyeler
Rehber
İstanbul'un En İyi 20 Lisesi: LGS Taban Puanları ve Detaylı İnceleme
İstanbul'un en prestijli ilk 20 lisesi: Galatasaray, İstanbul Erkek, Kabataş, Atatürk Fen, Cağaloğlu, Kadıköy Anadolu ve diğerleri. Yüzdelik dilimler, hazırlık sınıfları ve başarı analizi.
Rehberi Oku → RehberTürkiye'nin En İyi 100 Lisesi: LGS Taban Puanları ve Başarı Rehberi
LGS 2026 tercih ve hazırlık sürecinde Türkiye'nin en yüksek puanlı en iyi 100 lisesi, yüzdelik dilimleri, hazırlık sınıfları ve başarı analizleri.
Rehberi Oku →Bu kazanımda 574 soru daha var — uygulamada çöz →
Gerçek, mecaz, terim anlam; çok anlamlılık Konusunda Tam Net Çıkarın
XHarezmi'de bu kazanıma ait yüzlerce soruyu çözün, yapay zeka koçu ile takıldığınız noktalarda ipucu alın ve aralıklı tekrarla eksiklerinizi kalıcı olarak kapatın.