Benzetme, kişileştirme, konuşturma, abartma

Bu sayfa MEB 8. sınıf Türkçe müfredatı (T.8.3.29) kazanımı için hazırlanmıştır. LGS sınavında bu konudan ortalama 1 soru çıkmaktadır.

Ders: Türkçe

Ünite: Söz Sanatları

Soru Ağırlığı: 1 Soru

Örnek Soru: 8 Çözümlü Soru

Kazanım Özeti ve Temel Kurallar

2 Kart

Çözüm Stratejisi Temel Kazanım

Kişileştirme ve Konuşturma Ayrımı

Söz sanatları sorularında konuşturma sanatının olduğu her yerde otomatik olarak kişileştirme de bulunur fakat insana ait bir duygunun veya hareketin insan dışı varlığa verilmesi konuşturma yapıldığı anlamına gelmez. Varlığın doğrudan kendi ağzından bir sözün çıkması konuşturma için şarttır. Metinde tırnak içinde veya doğrudan aktarılan bir konuşma cümlesi arayarak ikisini ayırt edebilirsin.

Örnek Uygulama

"Rüzgâr fısıldadı" ifadesi sadece kişileştirmedir ancak "Rüzgâr, 'Gitme' dedi" ifadesinde hem kişileştirme hem konuşturma vardır.

Sık Yapılan Hata

İnsan dışı bir varlığın ağzından söz çıkmadığı halde sırf insana özgü bir davranış sergiledi diye konuşturma var sanmak.

#kişileştirme#konuşturma#intak#teşhis#söz sanatları

Çözüm Stratejisi

Benzetme ve Abartma Sorularını Çözme

Benzetme sorularında zayıf olan unsurun güçlü olana aktarılıp aktarılmadığına bakılır ve cümlede "gibi, kadar, sanki" edatları aranır. Abartmada ise durumun olduğundan çok fazla veya çok az gösterilmesi esastır. Bir cümlede benzetme edatı bulunsa bile asıl amaç bir durumu mantık sınırlarını aşacak şekilde büyütmek veya küçültmekse orada abartma sanatı ön plana çıkar.

Örnek Uygulama

"Bulaşıklar dağ gibi yığıldı" cümlesinde "gibi" edatıyla benzetme yapılmış ancak durum mantık sınırlarını aştığı için abartma da sağlanmıştır.

Sık Yapılan Hata

"Gibi" edatını gördüğü her cümlede sadece benzetme olduğunu düşünüp abartma unsurunu gözden kaçırmak.

#benzetme#abartma#teşbih#mübalağa#edat

Çözümlü Örnek Sorular

Bu kazanıma ait LGS düzeyinde 8 adet yeni nesil ve temel soru. Şıkkı işaretleyip adım adım çözümü inceleyebilirsiniz.

Soru 1 ⌨️ A, B, C, D

Orta Seviye

"Seni bir asırdır bekliyorum, gelmedin." Bu cümlede hangi söz sanatı vardır?

Doğru Yanıt: B

Bekleme süresi gerçekte bir asır olamaz; olduğundan çok büyük gösterildiği için abartma (mübalağa) vardır.

Soru 2 ⌨️ A, B, C, D

Temel

İnsan dışındaki varlıklara insana ait özelliklerin aktarılması sanatına ne ad verilir?

Doğru Yanıt: C

İnsana özgü niteliklerin tabiata aktarılmasına 'kişileştirme' (teşhis) denir.

Soru 3 ⌨️ A, B, C, D

Temel

İnsan dışındaki canlı ve cansız varlıkların konuşturulması sanatına ne ad verilir?

Doğru Yanıt: D

Varlıkların insan gibi konuşturulmasına 'intak' (konuşturma) denir.

Soru 4 ⌨️ A, B, C, D

Orta Seviye

'Aslan gibi kuvvetli askerlerimiz nöbet tutuyor.' cümlesindeki söz sanatı hangisidir?

Doğru Yanıt: A

Askerler güç yönünden aslana benzetilmiştir (Benzetme).

Soru 5 ⌨️ A, B, C, D

Orta Seviye

Bir durumu olduğundan çok daha büyük ya da küçük göstererek anlatma sanatına ne denir?

Doğru Yanıt: B

Olayları aşırı büyüterek aktarmaya 'abartma' (mübalağa) denir.

Soru 6 ⌨️ A, B, C, D

Orta Seviye

Birbirine zıt iki kavram veya duygunun bir arada kullanılması sanatına ne ad verilir?

Doğru Yanıt: C

Karşıt kavramların bir arada kullanılmasına 'tezat' (karşıtlık) denir.

Soru 7 ⌨️ A, B, C, D

Yeni Nesil (Zor)

'Güneş gülümserken bulutlar neşeyle dans ediyordu.' Bu dizedeki söz sanatı nedir?

Doğru Yanıt: D

Güneşin gülmesi ve bulutların dans etmesi 'kişileştirme' sanatıdır.

Soru 8 ⌨️ A, B, C, D

Orta Seviye

'Küçük bir çeşmeyim yurdumun dağında.' diyen çeşmenin konuşması hangi söz sanatıdır?

Doğru Yanıt: A

Çeşmenin kendi sözleriyle konuşması 'konuşturma' (intak) sanatıdır.

LGS Çalışma Rehberi ve Tavsiyeler

Rehber

LGS Hazırlık Rehberi: 8. Sınıfta Netleri Artıran Aralıklı Tekrar Yöntemi

LGS'de başarılı olmanın sırrı binlerce soru çözmek değil, yapılan hataları doğru zamanda tekrar etmektir. İşte bilimsel aralıklı tekrar ve kazanım merdiveni modeli.

Rehberi Oku → Rehber

Çocuğum Ders Çalışmıyor: 8. Sınıf Velileri İçin Motivasyon ve Takip Rehberi

LGS döneminde çocuğunuzun ders çalışma isteksizliğini aşmanın yolları. Baskı kurmadan, veri ve kazanım odaklı takip yöntemleri.

Rehberi Oku →