İsim-fiil, sıfat-fiil, zarf-fiil
Bu sayfa MEB 8. sınıf Türkçe müfredatı (T.8.3.9) kazanımı için hazırlanmıştır. LGS sınavında bu konudan ortalama 2 soru çıkmaktadır.
Kazanım Özeti ve Temel Kurallar
2 Kart Kural & Formül Temel Kazanım
Fiilimsi Türleri ve Ek Kalıpları
Fiilimsiler fiil kök veya gövdelerine getirilen özel eklerle türetilir; kip ve şahıs eki almazlar, cümlede isim, sıfat veya zarf görevinde kullanılırlar. Fiilimsi ekleri yapım ekidir ve olumsuzluk eki alabilirler.
Formül / Bağıntı
Örnek Uygulama
'Koşarak' (zarf-fiil) gelen (sıfat-fiil) çocukla 'konuşmak' (isim-fiil) istedi.
Sık Yapılan Hata
Kalıcı isimler (dondurma, ekmek, dolmuş vb.) fiilimsi özelliğini kaybettiği halde fiilimsi kabul edilerek karıştırılır.
#fiilimsi#isim-fiil#sıfat-fiil#zarf-fiil#fiilimsi ekleri
Kural & Formül
Sıfat-Fiil ve Zaman Eki Ayrımı
Sıfat-fiil ekleri (-ar, -dik, -ecek, -miş) cümlede bir ismi niteleme görevi üstlenir. Bu ekleri alan sözcükler yüklemde bulunuyorsa ve zaman bildiriyorsa fiilimsi değil çekimli fiildir. Fiilimsi olması için önündeki ismi nitelemesi veya adlaşmış olması gerekir.
Formül / Bağıntı
Örnek Uygulama
'Dönülmez akşamın ufkundayız' cümlesinde 'dönülmez' sıfat-fiildir; 'Bu yoldan dönülmez' cümlesinde ise çekimli fiildir.
Sık Yapılan Hata
Cümle sonundaki yüklemde bulunan kip eklerini (-r, -dik, -ecek, -miş) sıfat-fiil ekiyle karıştırmak.
#sıfat-fiil#çekimli fiil#kip eki#adlaşmış sıfat-fiil
Çözümlü Örnek Sorular 15 / 132
Bu kazanıma ait LGS düzeyinde 15 soru. Şıkkı işaretleyip çözüm açıklamasını inceleyebilirsiniz.
Soru 1 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde amaç-sonuç anlamı vardır?
"Seni görmek için buraya kadar geldim." cümlesinde amaç-sonuç anlamı vardır.
Soru 2 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde neden-sonuç anlamı vardır?
"Yağmur yağdığından yollar ıslandı." cümlesinde neden-sonuç anlamı vardır.
Soru 3 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Aşağıdaki cümlelerin hangisinde koşul (şart) anlamı vardır?
"Yağmur yağarsa maça gitmeyiz." cümlesinde koşul (şart) anlamı vardır.
Soru 4 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye Bu filmi izlemeden önce romanını okursan olayları çok daha iyi anlarsın.
Bu cümlenin ifade ettiği anlam aşağıdakilerden hangisidir?
Cümle, yapılması iyi olacak bir davranışı salık verdiği için öneri bildirir.
Soru 5 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye I. Bilgi, paylaşıldıkça artan tek hazinedir.
II. İnsan, öğrendiğini başkasına aktardıkça kendisi de daha çok öğrenir.
III. Kitap okumak sabırlı olmayı gerektirir.
IV. Zaman, elimizdeki en değerli sermayedir.
Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangileri anlamca birbirine en yakındır?
I ve II, bilginin paylaşıldıkça çoğaldığı yargısını farklı sözlerle anlatır.
Soru 6 ⌨️ A, B, C, D
Yeni Nesil (Zor) Ön yargı; kişinin bir kimse ya da durum hakkında yeterli bilgi edinmeden önceden oluşturduğu olumlu ya da olumsuz yargıdır.
Buna göre aşağıdakilerin hangisinde ön yargılı bir tutumdan söz edilemez?
A'da kişi dinleyip bilgi edindikten sonra karar vermiştir; bu ön yargı değildir.
Soru 7 ⌨️ A, B, C, D
Yeni Nesil (Zor) "Koşarak gelen çocuk, gülmeyi çok severdi." cümlesinde kaç tane fiilimsi vardır?
"Koşarak" (zarf-fiil), "gelen" (sıfat-fiil) ve "gülmeyi" (isim-fiil) olmak üzere 3 fiilimsi vardır.
Soru 8 ⌨️ A, B, C, D
Temel "Kitap okumak zihni her zaman berraklaştırır." cümlesiyle ilgili aşağıdaki dil bilgisi yargılarından hangisi doğrudur?
Verilen cümlede İsim-fiil türü yer almaktadır. Diğer seçenekler dilbilgisi kurallarıyla uyuşmaz.
Soru 9 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye "Güneş doğarken erkenden yola çıktık." cümlesiyle ilgili aşağıdaki dil bilgisi yargılarından hangisi doğrudur?
Verilen cümlede Zarf-fiil yapısı bulunmaktadır. Diğer seçenekler dilbilgisi kurallarıyla uyuşmaz.
Soru 10 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye "Gelecek günlerin umuduyla gayret ediyoruz." cümlesiyle ilgili aşağıdaki dil bilgisi yargılarından hangisi doğrudur?
Verilen cümlede Sıfat-fiil eki kullanılmıştır. Diğer seçenekler dilbilgisi kurallarıyla uyuşmaz.
Soru 11 ⌨️ A, B, C, D
Yeni Nesil (Zor) "Gülerek içeri giren öğrenciyi karşıladı." cümlesiyle ilgili aşağıdaki dil bilgisi yargılarından hangisi doğrudur?
Verilen cümlede Zarf-fiil ve sıfat-fiil yer alır. Diğer seçenekler dilbilgisi kurallarıyla uyuşmaz.
Soru 12 ⌨️ A, B, C, D
Temel "Çalışmak insanı her alanda zinde tutar." cümlesiyle ilgili aşağıdaki dil bilgisi yargılarından hangisi doğrudur?
Verilen cümlede İsim-fiil eki yer almaktadır. Diğer seçenekler dilbilgisi kurallarıyla uyuşmaz.
Soru 13 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye "Koşan adımlarla durağa doğru ilerledi." cümlesiyle ilgili aşağıdaki dil bilgisi yargılarından hangisi doğrudur?
Verilen cümlede Sıfat-fiil türü yer almaktadır. Diğer seçenekler dilbilgisi kurallarıyla uyuşmaz.
Soru 14 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye "Akşam olunca köy meydanında toplandılar." cümlesiyle ilgili aşağıdaki dil bilgisi yargılarından hangisi doğrudur?
Verilen cümlede Zarf-fiil eki yer almaktadır. Diğer seçenekler dilbilgisi kurallarıyla uyuşmaz.
Soru 15 ⌨️ A, B, C, D
Temel "Bilinmedik diyarlara uzun bir yolculuktu." cümlesiyle ilgili aşağıdaki dil bilgisi yargılarından hangisi doğrudur?
Verilen cümlede Sıfat-fiil eki kullanılmıştır. Diğer seçenekler dilbilgisi kurallarıyla uyuşmaz.
LGS Çalışma Rehberi ve Tavsiyeler
Rehber
İstanbul'un En İyi 20 Lisesi: LGS Taban Puanları ve Detaylı İnceleme
İstanbul'un en prestijli ilk 20 lisesi: Galatasaray, İstanbul Erkek, Kabataş, Atatürk Fen, Cağaloğlu, Kadıköy Anadolu ve diğerleri. Yüzdelik dilimler, hazırlık sınıfları ve başarı analizi.
Rehberi Oku → RehberTürkiye'nin En İyi 100 Lisesi: LGS Taban Puanları ve Başarı Rehberi
LGS 2026 tercih ve hazırlık sürecinde Türkiye'nin en yüksek puanlı en iyi 100 lisesi, yüzdelik dilimleri, hazırlık sınıfları ve başarı analizleri.
Rehberi Oku →Bu kazanımda 117 soru daha var — uygulamada çöz →
İsim-fiil, sıfat-fiil, zarf-fiil Konusunda Tam Net Çıkarın
XHarezmi'de bu kazanıma ait yüzlerce soruyu çözün, yapay zeka koçu ile takıldığınız noktalarda ipucu alın ve aralıklı tekrarla eksiklerinizi kalıcı olarak kapatın.