Türkçe Ünite 10: Yazım Kuralları T.8.4.16

Büyük harf, birleşik kelimeler, sayıların yazımı

Bu sayfa MEB 8. sınıf Türkçe müfredatı (T.8.4.16) kazanımı için hazırlanmıştır. LGS sınavında bu konudan ortalama 2 soru çıkmaktadır.

Ders: Türkçe
Ünite: Yazım Kuralları
Soru Ağırlığı: 2 Soru
Bu Kazanımda: 139 Soru

Kazanım Özeti ve Temel Kurallar

2 Kart
Kural & Formül Temel Kazanım

Birleşik Kelimelerin Yazımı (Et- / Ol-)

Bitişik mi ayrı mı yazılacağı ses olayına bağlıdır. Etmek, olmak yardımcı fiilleriyle kurulan birleşik kelimelerde ilk sözcükte bir ses düşmesi veya türemesi gerçekleşirse sözcük bitişik, hiçbir ses olayı yaşanmazsa ayrı yazılır.
Formül / Bağıntı
His + etmek = Hissetmek (türeme var, bitişik), Terk + etmek = Terk etmek (ses olayı yok, ayrı).
Ses düşmesi veya türemesi olmadığı hâlde terketmek veya arzetmek sözcüklerini bitişik yazmak.
#birleşik fiiller#yazım kuralları#bitişik yazım#ayrı yazım#ses olayları
Kural & Formül

Sayıların ve Üleştirme Sayılarının Yazımı

Metin içindeki sayılar kural olarak ayrı yazılır ancak para ile ilgili işlem belgelerinde bitişik yazılır. Sınavlarda en çok sorulan kural ise şudur: Üleştirme sayıları rakamla değil, her zaman yazıyla yazılmak zorundadır.
Formül / Bağıntı
Öğrencilere 2'şer elma dağıtıldı (Yanlış) -> Öğrencilere ikişer elma dağıtıldı (Doğru).
Üleştirme sayılarını rakam ve kesme işareti kullanarak 5'er veya 2'şer biçiminde yazmak.
#sayıların yazımı#üleştirme sayıları#yazım kuralları#kesme işareti

Çözümlü Örnek Sorular 15 / 139

Bu kazanıma ait LGS düzeyinde 15 soru. Şıkkı işaretleyip çözüm açıklamasını inceleyebilirsiniz.

Soru 1 ⌨️ A, B, C, D
Temel
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde BÜYÜK HARFLERİN YAZIMIYLA ilgili bir yazım yanlışı yapılmıştır?
Doğru Yanıt: C
'Van kedisi' tamlamasında 'Van' özel isim olduğu için büyük, 'kedisi' tür ismi olduğu için küçük yazılmalıdır; A'da küçük yazılarak hata yapılmıştır.
Soru 2 ⌨️ A, B, C, D
Temel
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'SAYILARIN YAZIMI' ile ilgili bir yazım yanlışı vardır?
Doğru Yanıt: D
'2'inci' yazımı yanlıştır çünkü 'iki' sözcüğü 'i' ile biter; ek '2'nci' şeklinde yazılmalıdır.
Soru 3 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde BİRLEŞİK SÖZCÜKLERİN YAZIMINDA yanlışlık yapılmıştır?
Doğru Yanıt: A
'Pek çok' ayrı yazılır; B seçeneğinde 'pekçok' şeklinde bitişik yazılarak yazım yanlışı yapılmıştır.
Soru 4 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
'de / da' bağlacının ve bulunma durumu ekinin yazımıyla ilgili hangisi YANLIŞTIR?
Doğru Yanıt: B
Bağlaç olan 'de' daima ayrı yazılır; asla 'te/ta' biçiminde sertleşmez.
Soru 5 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'ki' bağlacının yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
Doğru Yanıt: C
Fiilden sonra gelen 'ki' bağlaçtır ve ayrı yazılmalıdır: 'Duydum ki' olmalıdır.
Soru 6 ⌨️ A, B, C, D
Yeni Nesil (Zor)
Ses düşmesi veya ses türemesine uğrayan birleşik fiiller bitişik yazılır. Hangisinde bu kurala UYULMAMIŞTIR?
Doğru Yanıt: D
'Affetmedi' kelimesinde 'f' türemesi olduğu için bitişik yazılmalıdır; ayrı yazılması yanlıştır.
Soru 7 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Belirli bir tarih bildiren ay ve gün adları büyük harfle başlar. Hangisinde YAZIM YANLIŞI vardır?
Doğru Yanıt: A
'15 Eylül Pazartesi' belirli bir tarih bildirdiği için 'Eylül' ve 'Pazartesi' büyük harfle yazılmalıdır.
Soru 8 ⌨️ A, B, C, D
Temel
Gezegen ve yıldız adları gök bilimi (astronomi) terimi olarak kullanıldığında nasıl yazılır?
Doğru Yanıt: B
Dünya, Güneş, Ay terim anlamında kullanıldığında büyük harfle başlar ve gelen ekler kesmeyle ayrılır.
Soru 9 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru eki 'mı / mi'nin yazımında YANLIŞLIK yapılmıştır?
Doğru Yanıt: C
Soru eki 'mi' kendinden önceki sözcükten daima ayrı yazılır: 'gelecek misin?' olmalıdır.
Soru 10 ⌨️ A, B, C, D
Yeni Nesil (Zor)
Kurum, kuruluş ve kurul adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. Hangisinde bu kurala UYULMUŞTUR?
Doğru Yanıt: D
TDK kuralına göre kurum ve kuruluş adlarına gelen çekim ekleri kesme işaretiyle ayrılmaz: 'Meclisine' yazımı doğrudur.
Soru 11 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Üleştirme sayıları (paylaştırma) rakamla değil yazıyla yazılır. Hangisinde YAZIM YANLIŞI vardır?
Doğru Yanıt: A
Üleştirme sayıları rakamla (5'er) yazılamaz; mutlaka harfle ('beşer') yazılmalıdır.
Soru 12 ⌨️ A, B, C, D
Temel
Aşağıdaki kelimelerden hangisinin yazımı DOĞRUDUR?
Doğru Yanıt: B
TDK'ye göre doğru yazım 'orijinal'dir ('i' harfi bulunur). 'Her şey' ayrı yazılır.
Soru 13 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Yön bildiren sözcükler (doğu, batı, kuzey, güney) özel isimden ÖNCE gelirse nasıl yazılır?
Doğru Yanıt: C
Özel isimden önce gelirse büyük (Doğu Karadeniz), sonra gelirse küçük (Karadeniz'in doğusu) yazılır.
Soru 14 ⌨️ A, B, C, D
Yeni Nesil (Zor)
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'alt / üst / üzeri' sözcükleriyle kurulan birleşik kelimelerin yazımında YANLIŞLIK yapılmıştır?
Doğru Yanıt: D
Somut bir yer bildirmeyen alt, üst ve üzeri sözleriyle kurulan birleşik kelimeler bitişik yazılır: 'akşamüstü' bitişik olmalıdır.
Soru 15 ⌨️ A, B, C, D
Orta Seviye
Aşağıdakilerden hangisinde 'şey' sözcüğünün yazımı DOĞRUDUR?
Doğru Yanıt: A
'Şey' sözcüğü daima ayrı yazılır: 'her şey', 'bir şey', 'çok şey'.

Bu kazanımda 124 soru daha var — uygulamada çöz →

Büyük harf, birleşik kelimeler, sayıların yazımı Konusunda Tam Net Çıkarın

XHarezmi'de bu kazanıma ait yüzlerce soruyu çözün, yapay zeka koçu ile takıldığınız noktalarda ipucu alın ve aralıklı tekrarla eksiklerinizi kalıcı olarak kapatın.